شنبه 6 اردیبهشت 1399  06:05 ب.ظ    ویرایش: پنجشنبه 1 خرداد 1399 05:24 ق.ظ
نوع مطلب: کتاب ها ،

مقاله ای تحت عنوان زمینه های انسانی بحران کرونا نوشته دکتر علی احمدی در صفحات 125 تا 137 و در بخش تمدن و آینده نگری کتاب آزمون کرونا دیدگاه ها و راهبردها (جلد اول) چاپ و منتشر شد. کتاب مذکور حاصل مقالات و یادداشت های جمعی از استادان دانشگاه امام صادق علیه السلام است که به اهتمام دکتر محمدهادی همایون و دکتر رضا بنی اسد به چاپ رسیده است. 
بخشی از مقاله زمینه های انسانی بحران کرونا که با رویکرد جغرافیایی نوشته شده است، در زیر آمده است: 

مقدمه
در حال حاضر، شیوع ناگهانی بیماری کرونا، یکی از معضلات مهم کشورهای دنیا شده است، چرا که گسترش این بیماری از نظر سرعت انتشار و تلفات جمعیتی و تبعات دیگر قابل ملاحظه است. ویروس کووید 19 در مدت بسیار کوتاهی از خاستگاه خود در شهر ووهان چین تا نقاط مختلف کشورهای جهان گسترش یافت. گرچه سؤالهای مختلفی را میتوان درباره نوع ویروس، توزیع جغرافیایی، نحوه کنترل، اثرات شیوع و گسترش آن مطرح کرد؛ اما سؤال اصلی این نوشتار این است که عامل تولید این ویروس چیست؟ آیا این ویروس از طریق محیط طبیعی ایجاد شده یا محصول بشری و دستکاری آزمایشگاهی است؟ هر چند ممکن است عامل طبیعی آن خفاش یا هر حیوان دیگر
- در فرآیند گسترش این ویروس تأثیرگذار باشد، اما آزمایشگاهی بودن ویروس کرونا را نمیتوان به آسانی رد کرد. 
لینک دانلود رایگان کتاب - جلد اول
 
22hm_آزمون_کرونا_دیدگاه_ها_و_راهبردها_جلد_اول.jpg

   


نظرات()  
پنجشنبه 1 اسفند 1398  03:43 ب.ظ    ویرایش: پنجشنبه 1 اسفند 1398 03:52 ب.ظ
نوع مطلب: مقالات ،

مقاله:‌ دلالت‌های راهبردی ارتباطات میان‌فرهنگی برای همگرایی اسلامی با تأکید بر راهپیمایی اربعین در فصلنامه نامه فرهنگ و ارتباطات در دوره 3، شماره 1- شماره پیاپی 5- پاییز و زمستان 1397 منتشر شده است. 
چکیده
امکان و ظرفیت‌های پیاده‌روی عظیم اربعین به مثابه یک آیین و منسک معنوی را می‌توان از زوایای مختلف مورد مداقه قرار داد. در سال‌های اخیر به دلیل حضور گسترده زائران اربعین در عراق و آثار و پیامدهای جهانی آن به مثابه یک پدیده آیینی عظیم، توجه اندیشمندان حوزه‌های جامعه‌شناسی دین، علوم ارتباطات، مطالعات فرهنگی، مطالعات تاریخی و تمدنی به این موضوع جلب شده و با رویکردهای اجتماعی، ارتباطی، فرهنگی و تمدنی به ظرفیت‌های آن پرداخته‌اند. در این راستا، به دلیل تماس فرهنگی زائران کشورهای مختلف جهان اسلام و از فِرق مختلف و برخی ادیان در این آیین مشترک معنوی، مسئله ارتباطات میان‌فرهنگی یکی از مسائل برجسته به شمار می‌آید. لذا این سؤال مطرح می‌شود که چه راهبردها و سازوکارهایی برای تقویت همگرایی و تسهیل ارتباطات میان‌فرهنگی زائران ایرانی و عراقی وجود دارد؟ از اینرو، نقش گروه‌ها و نهادهای فرهنگی و سیاست‌گذاری نسبت به تحقق این امر مهم شایان توجه است. این مقاله با تمرکز بر ارتباطات میان‌فرهنگی در پی تبیین سیاست‌های مهم و اثرگذار در افزایش همگرایی میان‌فرهنگی میان ملت‌ها در راهپیمایی اربعین می‌باشد. با استفاده از نظریه تطابق میان‌فرهنگی سازوکارهایی مانند گفتگوی همدلانه، پذیرایی از میهمانان سایر کشورها، ارتباطات غیرکلامی و نظایر آن بر تقویت ارتباطات میان‌فرهنگی ملت‌های حاضر در اربعین در قالب‌های همگرایی، فرهنگ‌پذیری، تنظیم و اتحاد می‌افزاید و بر کیفیت ارتباطات آنها مطلوبیت می‌بخشد و لذا حضور سالانه میلیون‌ها زائر با تمایزات هویتی در امر مشترک آیینی و مذهبی، بیانگر بسط تمدنی از طریق مناسبات انسانی و ارتباطات میان‌فرهنگی در راهپیمایی اربعین حسینی (علیه‌السلام) خواهد بود.

برای دانلود مقاله در پایگاه فصلنامه نامه فرهنگ و ارتباطات در  http://lcc.journals.isu.ac.ir/article_2703.html کلیک کنید. 

   


نظرات()  
سه شنبه 11 اردیبهشت 1397  03:09 ب.ظ    ویرایش: چهارشنبه 2 بهمن 1398 08:52 ق.ظ
نوع مطلب: کتاب ها ،

 اطلس فرهنگی (چیستی، فرایند تدوین و کاربرد آن )ا

Cultural Atlas

The Nature, Process and its Applications

اطلس فرهنگی شامل اطلاعات تلفیقی گوناگون در قالب نقشه‌های موضوعی در حیطه فرهنگ است. اینگونه اطلس‌ها در یک یا چند موضوع فرهنگی و در ابعاد مکانی و زمانی تهیه می‌شود. از این اطلاعات گسترده، دقیق و جامع می‌توان در مراحل مختلف سیاستگذاری و برنامه‌ریزی بهره گرفت. این کتاب پیش‌درآمدی برای ورود به مباحث نظری و ملاحظات کاربردی اطلس فرهنگی است. این اثر علاوه بر توضیح و تشریح مفاهیم و اصطلاحات تخصصی، به تبیین چیستی، ضرورت‌ها، و چگونگی تهیه و تدوین اطلس فرهنگی ‌می‌پردازد. قابلیت‌ها و مزایای متعدد اطلس فرهنگی از جمله جامعیت داده‌ها و اطلاعات، شناسایی مسائل گوناگون فرهنگی و رصد دقیق این مسائل در ابعاد مکانی و فضایی موجب اقبال سیاستگذاران، مدیران و برنامه‌ریزان فرهنگی در بهره‌گیری از این ابزار ارزنده شده است. مطالعه این کتاب به مسوولان فرهنگی و اجتماعی، دانشجویان و پژوهشگران حوزه‌های فرهنگ، جغرافیای فرهنگی، فناوری و ارتباطات پیشنهاد می‌شود.

این کتاب در اردیبهشت ماه 1397 توسط دکتر علی احمدی و در انتشارات دانشگاه امام صادق علیه السلام   چاپ و منتشر شد.  

ادامه مطلب   


نظرات()  
یکشنبه 15 مرداد 1396  07:41 ق.ظ    ویرایش: دوشنبه 21 مرداد 1398 07:56 ب.ظ
نوع مطلب: مقالات ،


مقاله هژمونی فرهنگ بر جغرافیا معرفی و نقدی است بر کتاب اصول و مبانی جغرافیای فرهنگی با تأکید بر ایران که در شماره 13 فصلنامه نقد کتاب علوم اجتماعی سال 1396 منتشر شده است.

لینک دانلود مقاله در آدرس http://ssbr.faslnameh.org/browse.php?mag_id=9&slc_lang=fa&sid=1

در بخشی از این مقاله آمده است:


این کتاب نخستین اثر تألیفی در حیطة جغرافیای فرهنگی است که با رویکرد فرهنگی ـ سیاسی در چهار فصل و یک مقدمه به رشتة تحریر درآمده‌است. این کتاب به‌عنوان منبع درسی برای دانشجویان مقطع کارشناسی جغرافیا نوشته شده و با طرح مباحثی مرتبط به‌دنبال شناساندن اصول و مبانی این شاخه از جغرافیای انسانی است. 

موضوع «انسان» از بنیادی‌ترین موضوعات و مفاهیم در علوم انسانی و اجتماعی به‌شمار می‌آید. علوم اجتماعی و شاخه‌های متعدد آن، همواره موضوع انسان را مطمح نظر داشته و دیدگاه‌ها و مباحث و نظریه‌های خود را در ارتباط با هستة اصلی این علوم یعنی «انسان» ارائه می‌دهند. به‌طور مثال جامعه‌شناسی به مطالعة انسان در اجتماع براساس سه مفهوم محوری «فرد»، «گروه» و «جامعه» می‌پردازد. علوم سیاسی به مطالعة نظام‌مند رفتار، تفکرات و فعالیت‌های سیاسی انسان برمبنای مفاهیمی همچون «حکومت» و «سیاست» و «قدرت» می‌پردازد. جغرافیا به دو مفهوم کلیدی «محیط طبیعی» و «انسان» و رابطة میان آن‌ها عنایت می‌کند و فرآیندها و نتایح حاصل از روابط انسان و محیط را رصد می‌کند. بنابراین، نقش محوری انسان در رشته‌های مختلف‌ علوم انسانی و  اجتماعی، نقشی بی‌بدیل است.

تاریخ علم جغرافیا نشان می‌دهد تا قبل از قرن بیستم توجه به محیط طبیعی، مفهوم «انسان» را تحت‌الشعاع خود قرار داده‌است. به‌طوری‌که در یک دورة‌ طولانی پارادایم ....


   


نظرات()  
جمعه 31 اردیبهشت 1395  10:03 ق.ظ    ویرایش: سه شنبه 2 آبان 1396 07:10 ق.ظ
نوع مطلب: همایش ها ،

مقاله ای با عنوان جغرافیای فرهنگی ظهور: بازخوانی موقعیت ها و سرزمین های موضوع فتن و علائم ظهور در اخبار شیعی در همایش بین المللی دکترین مهدویت که در تاریخ 31 و 30/2/95 در شهر قم برگزار شد، ارائه گردید. 

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) دکتر علی احمدی، پژوهشگر جغرافیای فرهنگی دانشگاه امام صادق(ع) امروز، ۳۰ اردیبهشت ماه در کمیسیون دانشگاهی دوازدهمین همایش دکترین مهدویت در مقاله‌ای با عنوان جغرافیای فرهنگی ظهور: بازخوانی موقعیت ‌ها و سرزمین های موضوع فتن و علائم ظهور در اخبار شیعی گفت: این مسئله موضوعی میان رشته‌ای است که در ایران کمتر به آن پرداخته شده است. در جغرافیای فرهنگی ظهور چند منطقه فرهنگی و تمدنی نقش اساسی ایفاء می‌کنند که ویژگی‌های جغرافیایی این سرزمین‌ها از منظر فرهنگی و تمدنی مدنظر است. شناخت این مناطق در دوره معاصر ما و در برنامه کلان احیای تمدن نوین اسلامی پیش رو می‌تواند بسیار راهبردی و کارساز باشند. وی ادامه داد: عراق و به طور مشخص کوفه محل رویدادهای بسیاری در آخرالزمان است. این ناحیه فرهنگی به دلیل حضور انبیاء الهی از مرکزیت و اهمیت خاصی برخوردار است و این جایگاه تا قیام آخرالزمان و پایتختی این شهر به عنوان مرکز ملک عظیم و مرکز حکومت حضرت قائم (عج)ادامه دارد.

احمدی، شامات را از جمله سوریه فعلی و فلسطین را از دیگر جغرافیای ظهور برشمرد و گفت: موقعیت جغرافیایی و استراتژیک، دسترسی به دریای مدیترانه و همجواری با تمدن مصر از ویژگی های این منطقه است که بر این اساس می‌توان این منطقه را چهارراه جهان نامید.
همچنین ایشان گفت: بخش عمده روایات آخرالزمانی شامات به آخرین مرحله خروج سفیانی می‌پردازد. بنابراین منطقه شامات به دلیل خروج سفیانی از مناطق مهم در آخرالزمان است.
احمدی بیان کرد: جزیرة العرب و یمن در جغرافیای ظهور موضوعیت دارد و از علائم محتوم است، منطقه مصر نیز به لحاظ فرهنگی از دیگر مناطق راهبردی دوره ظهور است که در روایات بیان شده است. احمدی عنوان کرد: ایران نیز از مناطقی است که در جغرافیایی ظهور نقش دارد و ایرانیان امام را یاری خواهند کرد و از آنان با عنوان جنبش خراسانی و اهل قم و .... یاد شده است.

احمدی در ادامه افزود: سیاستهایی در جهت تغییر وضعیت جغرافیای فرهنگی ظهور دنبال می شود که عبارتست از: الف) محروم سازی و جداسازی برای انفکاک بین نواحی فرهنگی ظهور که اخیرا به سه شکل پیگیری می شود: 1- تجزیه کشورهای مسلمان بویژه کشورهای با اکثریت جمعیت شیعه. نظیر آنچه در عراق رخ داده است2- مبارزه با دولت‌ها و جنبش‌های شیعی مثل دولت شیعی در عراق‌ 3- منزوی کردن و قطع ارتباط کشورهای منطقه مقاومت. ب) استیلای فرهنگی و محو ارزشهای اسلامی مانند ترویج افراطی گری مذهبی، مصرف گرایی،  ترویج  بی حجابی در جامعه مسلمین، و ...ج) ترویج جهان وطنی برای کسانی که عمدتا با شبکه مجازی کار می کنند. د) تخریب آثار و اماکن فرهنگی و تمدنی همانند تخریب مکانهای مقدس و تشدید حملات به این مکانهای مقدس.  و هـ)خلق جغرافیای فرهنگی جدید و ساختگی و ایجاد مکانهای اهریمنی از طریق نمادسازی های شیطانی و غیرالهی از دیگر برنامه های این گونه سیاستهاست.

وی با اشاره به استفاده هوشمندانه انبیاء از سرزمین های تاثیرگذار عصر ظهور گفت: انقلاب اسلامی ایران با تاثیرات خود در مسیر ظهور نقش راهبردی دارد.

آدرس سایت خبرگزاری بین المللی قرآن (ایکنا)

http://iqna.ir/fa/news/3499566/بررسی-جغرافیای-فرهنگی-عصر-ظهور-در-مقاله-پژوهشگر-دانشگاه-امام-صادقع

منبع: خبرگزاری ایکنا  

   


نظرات()  
جمعه 31 اردیبهشت 1395  09:52 ق.ظ    ویرایش: شنبه 19 بهمن 1398 08:36 ق.ظ
نوع مطلب: سخنرانی علمی ،

سمیناری با عنوان «ظرفیت‌های جغرافیای فرهنگی در مطالعات سیاستگذاری جمهوری اسلامی ایران» در تاریخ 28/ 95/2 توسط دکتر علی احمدی در دانشگاه امام صادق علیه السلام برگزار شد.

در این سمینار پس از مروری بر مفاهیم محوری در جغرافیای فرهنگی، ابتدا در خصوص رابطه جغرافیا و فرهنگ با رویکرد میان‌رشته ای،‌ ویژگی های فرهنگ در جغرافیای فرهنگی، تعاملی بودن به جای تقابلی بودن جغرافیا و فرهنگ، مکان‌مندی، هویت یابی و نواحی فرهنگی ایران مباحثی ارائه شد و سپس به موضوع اصلی بحث یعنی ظرفیت‌های جغرافیای فرهنگی در سیاستگذاری جمهوری اسلامی ایران با ابعاد مختلفی همچون: رسانه‌ای، جمعیت‌شناختی، هویت‌یابی، فضای مجازی، امنیتی، و ... پرداخته شد.

   


نظرات()  
جمعه 31 اردیبهشت 1395  09:16 ق.ظ    ویرایش: یکشنبه 7 شهریور 1395 02:28 ب.ظ
نوع مطلب: مقالات ،

مقاله جغرافیای مصر از منظر هویت و فرهنگ اسلامی در  شماره 32 و 33 (اسفند 1394 و فروردین 1395 از ص 223 تا 253 ) ماهنامه فرهنگ اسلامی توسط دکتر علی احمدی چاپ و منتشر شد. در این مقاله آمده است:

سرزمین مصر را از ابعاد مختلفی می توان مورد بررسی قرار داد. مصر را می‌توان از بُعد تاریخی و تمدنی، از نظر موقعیت جغرافیایی و قرار گرفتن در آسیای جنوب غربی، در تقسیم‌بندی های منطقه ای که به اصطلاح خاورمیانه نامیده می شود، تعلق این کشور به جهان عرب و مطالعه آن در قالب اتحادیه عرب، تعلق داشتن به جهان اسلام از ابعاد مختلف این مطالعه می تواند باشد. با ورود اسلام به سرزمین مصر در سال هجده یا بیست هجری، این کشور خود را در چهارچوب هویت و فرهنگ اسلامی تعریف کرد و علی‌رغم تلاش‌های قدرت‌های غربی برای تهی کردن هویت دینی و اسلامی این کشور، فراز و نشیب‌های زیادی را طی کرده است. در این نوشتار، مصر در چهارچوب هویت اسلامی، فرهنگ اسلامی، اشتراکات زبانی، رسم‌الخط قرآنی و تاریخ و تمدن مشترک اسلامی با رویکرد ژئوکالچر مورد مطالعه و بررسی قرار می‌گیرد.

هویت اسلامی در واقع پذیرش ارزشها و اصول اسلامی است که بر پایه دین اسلام شکل گرفته است. بر همین اساس، در کشورهای اسلامی، اسلام مهم‌ترین و برجسته‌ترین منبع و عامل فرهنگ‌ساز و هویت‌ساز است.


   


نظرات()  
چهارشنبه 21 اسفند 1392  03:44 ب.ظ    ویرایش: سه شنبه 10 تیر 1393 11:35 ق.ظ

سرفصل درس مبانی جغرافیای فرهنگی

http://axgig.com/images/

 

این درس به عنوان درس پایه (الزامی) مقطع کارشناسی در کلیه گرایش‌های رشته جغرافیا گنجانده شده است. درس «مبانی جغرافیای فرهنگی» پس از بازنگری برنامه رشته توسط کمیته برنامه‌ریزی علوم جغرافیایی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری از سال 1387 در برنامه و سرفصل رشته جغرافیا قرار گرفت و به صورت رسمی مورد اجرا گذاشته شد. به نظر می رسد به سرفصل این درس بنا به دلایل زیر نقدهایی وارد باشد که نیازمند اصلاح و بازنگری است:

ادامه مطلب   


نظرات()  
دوشنبه 12 اسفند 1392  09:06 ق.ظ    ویرایش: یکشنبه 18 مرداد 1394 08:39 ق.ظ
نوع مطلب: مقالات ،

مقاله«دیروز، امروز و فردای یمن، در یک نگاه ژئوپلتیک» در مجله فرهنگ اسلامی دفتر نشر فرهنگ
اسلامی
(سال دوم شماره دهم - اردیبهشت ماه 1393) چاپ و منتشر شد.

برای مشاهده اصل مقاله به لینک مراجعه شود.

http://s5.picofile.com/file/8126715726/%D8%AC%D8%BA%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%A7%DB%8C_%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C_%DB%8C%D9%85%D9%86.pdf.html

   


نظرات()  
دوشنبه 12 اسفند 1392  08:22 ق.ظ    ویرایش: جمعه 16 مرداد 1394 03:20 ب.ظ
نوع مطلب: مقالات ،

مقاله حاضر در شماره 4 فصلنامه تحقیقات فرهنگی در سال 1390 به چاپ رسیده است. برای دانلود اینجا کلیک کنید.

   


نظرات()  
یکشنبه 11 اسفند 1392  03:46 ب.ظ    ویرایش: سه شنبه 10 تیر 1393 11:45 ق.ظ

مفهوم شناسی چشم انداز فرهنگی

کارل ساور جغرافیا را علم مطالعه مورفولوژی چشم انداز دانسته و وظیفه جغرافیدانان را مطالعه عمیق و درک ماهیت گذر از محیط طبیعی به چشم انداز فرهنگی می داند.

به نظر ساور هدف منطق جغرافیایی تحلیل مورفولوژی چشم انداز به منزله یک تولید فرهنگی است.

 

ادامه مطلب   


نظرات()  
جمعه 8 آذر 1392  02:26 ق.ظ    ویرایش: چهارشنبه 2 بهمن 1398 09:32 ق.ظ
نوع مطلب: کتاب ها ،

معرفی کتاب «جغرافیای فرهنگی» ترجمه علی احمدی، از سری انتشارات دانشگاه امام صادق علیه‌السلام 1392

طی چند دهه گذشته تحولات علمی زیادی در محتوا و سرفصل رشته‌های دانشگاهی بویژه رشته‌های علوم انسانی رخ داده است. در سال 1389شورای عالی انقلاب فرهنگی در چارچوب رهنمودهای مقام معظم رهبری، «نقشه جامع علمی کشور» را ارائه و چنین تحولی را بیش از پیش مورد تأکید قرار داده است. در این میان، رشته جغرافیای انسانی نیز متناسب با تغییر و تحولات علمی کشور، با رویکردی میان‌رشته‌ای دروسی را در برنامه رشته جغرافیا قرار داده است. از جمله این دروس می‌توان به درس «مبانی جغرافیای فرهنگی» اشاره کرد.

بر این اساس، از اواخر دهه هشتاد دو رویداد در حوزه جغرافیای فرهنگی اتفاق افتاده است:رویداد نخست اینكه درس «مبانی جغرافیای فرهنگی» در سرفصل برنامه‌ درسی مقطع كارشناسی رشته جغرافیای دانشگاه شهید بهشتی گنجانده شد و رویداد دوم؛ راه‌اندازی رشته جغرافیای فرهنگی در «جامعة‌المصطفی» قم می‌باشد كه به صورت تلفیقی از دروس معارف اسلامی و تخصصی رشته جغرافیا ارائه گردید. هر چند عناوین دروس ارائه شده در سرفصل برنامه این رشته نیاز به بازنگری دارد.

کتاب حاضر را می‌توان یکی از کتاب‌های آموزشی در جغرافیای فرهنگی محسوب کرد. چرا که کتاب از سه بخش نظری، کاربردی و روش‌شناختی تشکیل شده و سعی در آموزش کاربردی جغرافیای فرهنگی دارد. در تحلیل‌های جغرافیای انسانی استفاده از اندیشه‌های اندیشمندان سایر رشته‌های علمی مانند جامعه‌شناسی، مردم‌شناسی، اقتصاد و علوم سیاسی موجب دید جامع‌نگرانه به مسائل می‌شود. جغرافیای فرهنگی نیز به دلیل ویژگی‌های میان‌رشته‌ای بودن، از این قاعده مستثنی نیست و به رشته‌های دانشگاهی بویژه انسان شناسی فرهنگی، جغرافیای تاریخی، جامعه‌شناسی، باستان‌شناسی و روان‌شناسی اجتماعی وابسته است. اثر حاضر در سال 2002 توسط خانم پاملا شورمر- اسمیت عضو دانشگاه پورتس موث انگلستان به نگارش درآمده  و توسط دکتر علی احمدی در سال 1392 در انتشارات دانشگاه امام صادق به چاپ رسیده است.

   


نظرات()  
چهارشنبه 29 آذر 1391  08:06 ق.ظ    ویرایش: سه شنبه 27 فروردین 1392 11:25 ق.ظ

از سال 2006 كه كنوانسیون پاسداری از میراث فرهنگی و معنوی از سوی یونسكو به اجرا گذاشته شده است، كشورهای مختلف جهان می‌توانند در پنج حوزه شامل سنن شفاهی، هنرهای اجرایی، دانش سنتی، مهارت در ساخت صنایع دستی و آیین‌ها و آداب و رسوم یك پرونده را با یك مصداق مشخص برای ثبت ارائه دهند و ایران نیز تاكنون توانسته 10 اثر را به ثبت برساند كه شامل پرونده نوروز (به صورت مشترك با چند كشور منطقه)، ردیف موسیقی ایرانی، موسیقی بخش‌های استان خراسان، تعزیه، نقالی و قصه‌گویی  اجرایی ایران، فرش كاشان، فرش فارس، آیین‌های پهلوانی و زورخانه‌ای، مهارت‌های سنتی در ساخت لنچ ایرانی و دریانوردی در حوزه خلیج‌فارس و قالیشویی اردهال بوده است. در هفتمین اجلاس میراث معنوی یونسكو نیز كه امسال از 13 تا 17 آذرماه در پاریس برگزار شد، مراسم قالیشویی مشهد اردهال از سوی ایران به ثبت رسید .... (خبر از جام جم آنلاین)

   


نظرات()  
شنبه 11 تیر 1390  10:48 ق.ظ    ویرایش: یکشنبه 22 مرداد 1391 10:03 ق.ظ

رابطه جغرافیا و فرهنگ در جغرافیای فرهنگی

در حوزه های علمی گوناگون مباحثی مشترک و همپوشان، روش‌شناسی همسو، حتی مبانی نظری و تئوریکی وجود دارد که آنها را در مطالعات خود به هم نزدیک می‌کند. بنابراین برای بررسی دقیق‌تر رابطه جغرافیا و فرهنگ، باید با موضوع اصلی، مبانی نظری و روش‌کار حوزه‌های علمی نزدیک به جغرافیای فرهنگی نظیر تاریخ و انسان‌شناسی و حتی باستان‌شناسی آشنایی و احاطه کافی داشت.

موضوع اصلی انسان‌شناسی فرهنگی فرهنگ است. اساس مطالعات تاریخ، بر زمان و فرایندهای زمانی متمرکز است و موضوع دانش جغرافیا نیز بر مکان استوار است.

هر گاه مکان که دارای حدود و ثغور است به عنوان یک ناحیه فرهنگی که ویژگی‌های مشترک دارد، مد نظر قرار دهیم، برای فهم فرهنگ آن ناحیه ناگزیر از مطالعات جغرافیایی هستیم. شکل‌یابی و تکوین هر فرهنگی در یک محدوده خاص جغرافیایی اتفاق می‌افتاد. تفاوتها و تنوعات فرهنگی را در اولین نگاه باید ناشی از جغرافیای مکانی و فضایی قلمداد کرد. اقلیم، زمین و خصوصیات آن، کیفیت منابع طبیعی آن، فرصتها و محدودیتهای ناشی از محیط طبیعی، بلاشک در نوع معیشت، سبک زندگی و در واقع فرهنگ آن مکان تأثیر دارد. مثلاً نوع لباس و پوشش به مثابه صورتی از سبک زندگی و هویت فرهنگی هر قوم و ملتی، متأثر از آب و هواست. اگر در کشورهای عربی گرم و خشک، مثل عربستان نوع لباس سفیدرنگ، گشاد و با کمترین تماس با بدن تهیه می‌شود، در کشورهای سردسیر مثل سیبری نیز لباسهای پوستی، پشمین و در عین حال بسته تهیه می‌شود.

به دلیل اینکه فرهنگ برآیند جغرافیا – مکان با تمام ویژگی‌های طبیعی و بستر شکل‌گیری – و تاریخ – زمان و مقتضیات تاریخی و اجتماعی – یک سرزمین است، لذا هر گاه بخواهیم فرهنگ یک سرزمین را مورد مطالعه قرار دهیم، از پل جغرافیا باید عبور کنیم. از سوی دیگر، فرهنگ در مکانهای مختلف فرهنگی به صورت موزائیکی متنوع و متکثر متجلی می شود که وظیفه جغرافیا را در رابطه با فرهنگ روشن می‌سازد.

در جهان‌بینی اسلامی بر سیر در افاق - به مثابه مکان و جغرافیا- و انفس – سیر در درون- برای رشد و بالندگی انسان تأکید شده است. هدف از سیر در زمین و مکانهای مختلف آن و مطالعه تاریخ و سرنوشت اقوام و فرهنگ گذشتگان، شناخت، عبرت گرفتن و ارتباط با سایر فرهنگها در قالب ارتباطات میان‌فرهنگی است که از موضوعات مورد توجه اسلام است.

 بنابراین جغرافیای فرهنگی یعنی مطالعه فرهنگ‌های گوناگون در بستر مکان(جغرافیا) و در ارتباط با زمان(تاریخ) با هدف شناخت همگونی ها و ناهمگونیهای فرهنگی یا به عبارت دیگر تنوعات فضایی مکانی فرهنگها.

   


نظرات()  
چهارشنبه 8 تیر 1390  07:36 ق.ظ    ویرایش: چهارشنبه 8 تیر 1390 08:35 ق.ظ

جغرافیای فرهنگی جدید- علی احمدی

در جغرافیای فرهنگی جدید مباحثی از حوزه های علمی زبان‌شناسی، معماری، نشانه‌شناسی، جغرافیای رفتاری و نظایر آن وارد شده است. نشانه شناسی چشم اندازهای فرهنگی از این موضوعات جدید در جغرافیای فرهنگی است.

از آنجا که چشم‌اندازها از آثار و عملکردهای انسانی محسوب می‌شوند، می‌توانند معانی مورد نظرِ خالقِ اثر یا «انسان» را نشان دهند. از این رو نشانه‌شناسی «چشم‌اندازهای فرهنگی» یکی از راههای فهم و کشف معنا در محیط زندگی انسان می‌باشند و در این راستا چشم‌اندازهای فرهنگی به مثابه «متن» و «زمینه» مورد مطالعه و بررسی قرار می‌گیرند. برای فهم این بافت‌ها یا متن‌ها از طریق چشم‌اندازهای فرهنگی می‌توان به استعاره‌ها و معانی موجود در آنها پی برد.

مطالعه فرهنگ به معنای وسیع کلمه یکی از موضوعات مورد علاقه علم نشانه‌شناسی است. اگر به یکی از کاربردهای فرهنگ که آثار و تجربیات فکری به‌خصوص فعالیتهای هنری انسان را مورد تأکید قرار می‌دهد. توجه کنیم، آنگاه دستاوردهای هنری، معماری، چشم‌اندازهای فرهنگی انسان‌ساخت یکی از جنبه‌های مهم فرهنگ است که در حوزه جغرافیای فرهنگی به عنوان «چشم‌انداز» و در نشانه‌شناسی به مثابه «نشانه» مورد مطالعه قرار می‌گیرد. - علی احمدی

   


نظرات()  
  • کل صفحات:2  
  • 1
  • 2
  •   

جغرافیای فرهنگی Cultural Geography

لازمه ایجاد تمدن نوین اسلامی شناخت ظرفیت های جغرافیای فرهنگی و تمدنی است.
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic